1. Тізбеде блогерлер бар ма
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар тізбесінде «блогер» немесе «жарнама» деген жеке қызмет түрі жоқ. Тізбе ҚР Үкіметінің № 994 қаулысымен бекітілген және 40 қызмет түрін қамтиды. Жарнама қызметінің кодтары — 73110 «Жарнама агенттіктері» және 73120 «Жарнаманы орналастыру» — онда да жоқ.
Сондықтан «блогер» деген сөзге емес, адамның нақты қандай жұмыс істейтініне қарау керек.
2. Не сәйкес келеді
- Фотосурет. ЭҚЖЖ 74200 «Фотосурет саласындағы қызмет». Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған қызметтер анықтамалығында, атап айтқанда, «Жарнамаға арналған фотосуреттер» бар.
- Аударма. ЭҚЖЖ 74300 «Ауызша және жазбаша аударма жөніндегі қызмет».
- Шығармашылық. ЭҚЖЖ 90030 «Көркем және әдеби шығармашылық»: жазушылар, суретшілер, мультипликаторлар. Жұмыс жарнама қызметі емес, шығармашылық болса, сәйкес келеді.
Нақты қызметті қызмет түрлерінің анықтамалығынан тексеруге болады.
3. Не даулы
Бірқатар рөлдер бойынша салық органдарының түсіндірмесі жоқ, көп нәрсе жұмыстың қалай сипатталғанына байланысты:
- Жарнама жариялайтын микроинфлюенсер. Ең жақыны — «Тауарлар мен қызметтерді ілгерілету бойынша біржолғы қызметтер» анықтамалық қызметі бар ЭҚЖЖ 82990. Бірақ тізбеге ескертпе бойынша бұл код тек интернет-платформалар арқылы көрсетілетін қызметтерге қолданылады.
- Бейнемонтаж. 74200 кодында іс-шараларды бейнеге түсіру бар, ал монтаж жоқ.
- Жарнама мәтіндері. Жіктеуіш бойынша олар тізбеде жоқ жарнама қызметіне жақын.
Күмәндансаңыз, тапсырмада нақты нәтижені сипаттап, оны анықтамалықпен салыстырыңыз.
4. Не сәйкес келмейді
- Жарнамалық науқандар менеджері: үйлестіру, брендтермен келіссөздер, есептер. Тізбеде сәйкес қызмет түрі жоқ. Ал бір агенттікке тұрақты жұмыс істегенде еңбек қатынастары деп тану тәуекелі жоғары.
- Жарнаманы орналастыратын жарнама агенттігі немесе делдал.
Мұндай жұмыс үшін басқа формат қажет: еңбек шарты, ЖК-мен шарт немесе салық ұсталатын азаматтық-құқықтық шарт.
5. Жарнаманы таңбалау
Блогерлердің жарнамасына қойылатын талаптарды ҚР «Онлайн-платформалар және онлайн-жарнама туралы» Заңы белгілейді: онлайн-жарнама сәйкестендірілетін және таңбаланған болуы керек (19-бап), ал демеушілік контент демеушіні көрсетуі керек (21-бап). «Жарнама туралы» Заң бұған қоса жасырын жарнамаға тыйым салады.
Таңбалау тәртібін Мәдениет және ақпарат министрлігінің бұйрығы бекітеді. Рұқсат етілген белгілер — мысалы, «жарнама», «реклама», «серіктестік материал». Бейне мен аудиода белгі жарнама басталғанға дейін қойылады. Мессенджерлердегі жарнама мен әлеуметтік жарнама таңбалануға жатпайды.
Бұл міндет автордың қалай рәсімделгеніне қарамастан қолданылады.
6. Агенттік авторларға қалай төлейді
Авторлардың жұмысы тізбеге сәйкес келсе, агенттік оларға интернет-платформа арқылы өзін-өзі жұмыспен қамтығандар ретінде төлей алады:
- әр жұмыс бойынша — нақты нәтижесі бар тапсырма, мысалы «15 қарашаға дейін жарнамаға арналған тауардың 3 фотосуреті»;
- әр төлем бойынша акт және чек;
- автордың ҚР азаматы немесе қандас екенін, ЖК ретінде тіркелмегенін және айына 300 АЕК-тен аспайтын табыс табатынын тексеру (2026 жылы 1 297 500 ₸);
- авторлар көп болғанда тізілім бойынша жаппай төлемдер.
Толығырақ — «Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға жаппай төлемдер» мақаласында.
7. Не өзгеруі мүмкін
2026 жылғы қазанның соңында үкіметте тізбені 13 «цифрлық бағытқа» кеңейту ұсынылды. Нақты қандай кәсіптер кіретіні жариялау сәтінде ашылмаған. Тізбеге блогерлердің жұмысы қосылса, мақаланы жаңартамыз.
Дереккөздер: ҚР Үкіметінің № 994 қаулысы (adilet.zan.kz), өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған қызметтер анықтамалығы, ҚР «Онлайн-платформалар және онлайн-жарнама туралы» Заңы, 19 және 21-баптар (adilet.zan.kz), ҚР «Жарнама туралы» Заңы (adilet.zan.kz), ҚР Салық кодексі, 718-бап (adilet.zan.kz). Тізбені кеңейту туралы ұсыныс — Kursiv жарияланымы бойынша (29.10.2026). Материал анықтамалық сипатта және заң кеңесі болып табылмайды.