1. Кім нені тексереді
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандармен және ГПХ бойынша орындаушылармен жұмысты мемлекеттік еңбек инспекциясы (еңбек қатынастарын алмастыру тұрғысынан) және салық органдары (салық салу мен ұстаулардың дұрыстығы тұрғысынан) тексеруі мүмкін. Шарттың атауы емес, ынтымақтастықтың нақты моделі мен растайтын құжаттардың болуы бағаланады.
Мынаны түсіну маңызды: төмендегі чек-парақ тексеруге дайындығыңызды арттырады, бірақ оның нәтижесіне кепілдік бермейді — шешімді уәкілетті орган қабылдайды.
2. Құжаттар бойынша чек-парақ
- әр орындаушы бойынша ГПХ шарты бар;
- өзін-өзі жұмыспен қамтыған мәртебесі әр төлем күніне e-Salyq-те расталған;
- орындаушының қызмет түрі № 994 қаулының тізбесіне кіреді;
- әр төлем бойынша e-Salyq Business чегі алынып, сақталған;
- орындалған жұмыстарды/қызметтерді қабылдау актілері ресімделген;
- төлемдер актілер мен шарт талаптарына сәйкес келеді.
3. Шарт бойынша чек-парақ
- шарттың мәні процесті немесе лауазымдық міндеттерді емес, нақты нәтижені сипаттайды;
- орындаушының өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған АСР төлеушісі мәртебесі көрсетілген;
- чек беру және мәртебесінен айырылғанын хабарлау міндеті бекітілген;
- еңбек тәртібінің элементтері жоқ (кесте, бағыну, жұмыс орны, табель);
- сыйақы нәтижеге байланысты, «жалақы сияқты» тіркелген түрде төленбейді.
4. Қайта саралау тәуекелінің белгілері
Орындаушы бойынша кем дегенде бірнеше тармақ болса, сақ болыңыз:
- тіркелген кесте және уақыт есебінің табелі;
- тұрақты жұмыс орны және рұқсатнама;
- ішкі тәртіпке бағыну, лауазымдық нұсқаулықтар;
- нәтижеге қарамастан айына екі рет тіркелген сомамен төлемдер;
- орындаушы лауазыммен аталып, тек сіздің компанияңызбен ғана жұмыс істейді.
Мұндай белгілер табылса, тексеруді күтпей, шарт пен нақты модельді түзетіңіз.
5. Тексеру келсе
- Әр орындаушы бойынша шартты, актілерді және e-Salyq чектерін жинаңыз.
- Төлем күндеріне өзін-өзі жұмыспен қамтығандардың белсенді мәртебесін растаңыз.
- Жұмыс еңбек функциясы арқылы емес, нәтиже арқылы сипатталғанын көрсетіңіз.
- Қорытындылармен келіспесеңіз — заңда көзделген шағымдану тәртібін пайдаланыңыз.
Материал ҚР Салық кодексінің нормалары (2025 жылғы 18 шілдедегі № 214-VIII Заң, 2026 жылғы 1 қаңтардан қолданылады), ҚР Үкіметінің 2025 жылғы 21 қарашадағы № 994 қаулысы және өзге де қолданыстағы актілер негізінде дайындалды. 2026 жылғы маусымға өзекті. Заңды кеңес болып табылмайды — шешім қабылдағанда egov.kz, МКК және бастапқы дереккөздермен салыстырыңыз.