1. Өзін-өзі жұмыспен қамту дегеніміз не
Өзін-өзі жұмыспен қамту — Қазақстандағы жеке тұлғаларға арналған арнаулы салық режимі. Табыс 4% бірыңғай төлеммен салынады, ЖТС ставкасы — 0%. Мәртебені тіркеу және чек қалыптастыру e-Salyq Business қосымшасында жүреді. Осы режимде айналысуға болатын қызмет түрлерінің тізбесі ҚР Үкіметінің № 994 қаулысымен бекітілген — құрылыс жұмыстары да сонда бар.
2. Кім өзін-өзі жұмыспен қамтыған бола алады
Өзін-өзі жұмыспен қамту режимінде мынадай жеке тұлға жұмыс істей алады:
- өз атынан жалдамалы жұмысшы тартпайды;
- табысы белгіленген шектен аспайды;
- бекітілген тізбедегі қызмет түрлерін көрсетеді.
Егер құрылысшы жалғыз немесе бригада құрамында жеке орындаушы ретінде қызмет көрсету шарты бойынша жұмыс істесе — режим оған келеді. Ал адам жалдап, жалақы төлеу қажет болса, бұл басқа формат (мысалы, ЖК немесе ЖШС).
3. Қандай құрылыс жұмыстары тізбеге кіреді
Құрылыс және әрлеу жұмыстарынан тізбеге, атап айтқанда, мыналар кіреді:
- Сылақ жұмыстары: ғимараттардың сыртқы және ішкі сылақ жұмыстары, сылақ торларын орнатуды қоса.
- Ағаш ұстасы жұмыстары: аспалы төбелер мен жылжымалы қалқаларды орнату; кіріктірілген ас үй жабдығы, шкафтар мен баспалдақтар; есіктер, терезелер, есік және терезе жақтауларын орнату.
- Еден төсеу және қабырға қаптау: кілем жабындары мен линолеум төсеу; паркет пен ағаш жабындар; мәрмәр, гранит немесе тақтатаспен қаптау; керамикалық, бетон және тас плиткамен қаптау, керамикалық пештерді монтаждау; қабырғаға тұсқағаз жапсыру.
- Сырлау және шыны жұмыстары: инженерлік құрылыстарды сырлау; ғимараттардың сыртқы және ішкі қабырғаларын сырлау; шыны мен айна орнату.
Тізбе нормативтік түрде бекітілген және нақтылануы мүмкін, сондықтан жұмысты бастамас бұрын қолданыстағы редакциямен салыстырған жөн. Қызмет түрлерінің толық анықтамалығы жеке мақалада жинақталған.
4. Табыс шектері
Өзін-өзі жұмыспен қамтығанның табысы шектелген: айына 300 АЕК және жылына 3 600 АЕК аспауы тиіс. 2026 жылы 1 АЕК — 4 325 ₸, яғни айына шамамен 1,3 млн ₸ және жылына 15,6 млн ₸. Табыс шектен шықса, өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істеуге болмайды — басқа режимге көшу керек (мысалы, ЖК ашу). Құрылыста ірі көлемдегі жұмыстарда мұны ескеру маңызды.
5. Жұмыс пен салық қалай рәсімделеді
Жұмыс қызмет көрсету ретінде құрылады: тапсырыс берушімен шарт жасалады, орындалғаннан кейін орындалған жұмыстар актісіне қол қойылады, ал e-Salyq Business-те чек қалыптасады. 4% бірыңғай төлемді өзін-өзі жұмыспен қамтыған өзі төлейді. Егер төлем салық агенті ретінде әрекет ететін платформа-оператор арқылы өтсе, салық төлем кезінде автоматты ұсталып, аударылады, ал чек қолмен әрекетсіз қалыптасады.
Мәртебені қадаммен қалай рәсімдеу керегі — «Қалай өзін-өзі жұмыспен қамтыған болуға болады» мақаласында.
6. Нені ескеру маңызды
Тапсырыс берушімен қатынас мердігерлік — нәтижеге, еңбектік емес болуы тиіс. Егер орындаушы іс жүзінде штаттағы қызметкер сияқты жұмыс істесе (тұрақты кесте, жұмыс орны, бағыну), мұндай қатынас еңбектік деп танылуы мүмкін: 2026 жылғы 8 маусымнан еңбек қатынастарын ГПХ шартымен алмастыруға тікелей тыйым салынған (ГПХ-ға тыйым қараңыз). Сондай-ақ жұмыс түріңіз тізбеде бар екенін және мәртебеңіз белсенді екенін тексеріңіз.
Тағы оқыңыз: Уақытша орындаушылармен жұмысты рәсімдеу · Мердігерлік үшін төлем алу және табысты растау
Ресми дереккөздер: ҚР Үкіметінің 2025 жылғы 21 қарашадағы № 994 қаулысы (өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған қызмет түрлерінің тізбесі), ҚР Салық кодексі (2025 жылғы 18 шілдедегі № 214-VIII Заң), ҚР Еңбек кодексі (adilet.zan.kz), e-Salyq Business қосымшасы және Мемлекеттік кірістер комитетінің түсіндірмелері (kgd.gov.kz). Материал анықтамалық сипатта және заңды кеңес болып табылмайды.